Ben je hoogsensitief of een hoogsensitieve high sensation seeker (hsp-hss)?
Zo’n 20% van de mensen is hoogsensitief. Van die groep is zo’n 25-30% een hoogsensitieve high sensation seeker (hsp-hss). Hoewel hoogsensitiviteit steeds bekender wordt, wordt de hoogsensitieve high sensation seeker vaak nog niet herkend.
Daardoor ontstaat bijvoorbeeld de verwarring met AD(H)D. Ook hebben hsp-hss vaak te maken met onderprikkeling in plaats van alleen maar met overprikkeling.
In deze blog lees je meer over de overeenkomsten en verschillen tussen hsp en hsp-hss.
Hoogsensitief of een hoogsensitieve high sensation seeker?
Zoals je in onderstaande afbeelding ziet, kun je hoogsensitiviteit terugbrengen tot 4 basiskenmerken. Hsp-hss hebben daar nog 4 extra kenmerken bij.
Hsp of hsp-hss?
De hoogsensitieve high sensation seeker is allereerst hoogsensitief. Deze 4 kenmerken herken je dan ook zowel bij hsp als hsp-hss:
Zintuigelijke waarneming: gevoelig voor signalen, informatie en energie uit de omgeving.
Groot empathisch vermogen.
Diep nadenken en het leggen van diepgaande verbanden.
Overprikkeling.
Daarnaast hebben hsp-hss nog 4 kenmerken die hen onderscheiden van de hsp:
Afwisseling nodig hebben en gevoelig zijn voor sleur.
Onderprikkeling.
Fysieke prikkeling en avontuur (50%).
Ontremming, enthousiasme (75%).
Overeenkomsten hsp en hsp-hss
Doordat hsp-hss allereerst hoogsensitief zijn, hebben zij veel overeenkomsten met hsp:
Gevoelig voor signalen, prikkels en informatie uit de omgeving, zoals licht, geluid, geur, sfeer, stemming van anderen en energie.
Diepgaande informatieverwerking en het leggen van diepe verbanden.
Groot empathisch vermogen.
Behoefte om terug te trekken op drukke dagen (overprikkeling).
Eerst observeren in nieuwe situaties (hsp-hss zijn hier wel minder gevoelig voor, doordat hun brein gericht is op vernieuwing en verandering).
Groot rechtvaardigheidsgevoel.
Het juiste willen doen voor de groep/het grotere geheel.
Overprikkeling.
Verschillen hsp en hsp-hss
Hsp en hsp-hss hebben veel overeenkomsten, doordat zij beide hoogsensitief zijn. Tegelijkertijd zijn er ook echt grote verschillen.
Voor hsp-hss zit dat grote verschil misschien wel vooral in de behoefte aan afwisseling en uitdaging. Hsp-hss zijn daarmee enorm nieuwsgierig en leergierig. Zij zijn vernieuwend en denken echt out of the box. Het brein van hsp-hss is dan ook sterk gericht op vernieuwing en verandering.
Vaak zijn hsp-hss ook met meerdere projecten tegelijk bezig, omdat anders al gauw te veel sleur ontstaat.
Hsp-hss hebben het ook nodig om regelmatig van baan/hobby/omgeving etc. te wisselen. Zodra je geen voldoening meer ervaart, is het tijd om iets nieuws te ontdekken en onderzoeken.
Overprikkeling en onderprikkeling
Overprikkeling en onderprikkeling zijn kenmerken waarin hsp en hsp-hss echt van elkaar kunnen verschillen.
Zo zijn hsp vooral gevoelig voor overprikkeling en in bepaalde situaties voor onderprikkeling. Dit gebeurt wanneer de diepgaande verwerking wegvalt, zoals bij:
een niet-voedend gesprek;
wanneer je moet wachten zonder iets te doen;
wanneer je een boek voor de tweede keer leest of een film voor de tweede keer kijkt.
Hsp-hss zijn ook gevoelig voor overprikkeling, vanuit hun hoogsensitieve kant. Daarnaast zijn hsp-hss heel gevoelig voor onderprikkeling.
Onderprikkeling ontstaat bij hsp-hss bij:
te weinig afwisseling in activiteiten;
niet-voedende gesprekken;
Te veel sleur en regelmaat.
Hsp-hss hebben dan ook echt behoefte aan veel afwisseling in activiteiten en soorten prikkels. Je wil daarbij een goede balans houden tussen afwisseling in activiteiten en rust.
Burn-out vs Bore-out
Hsp en hsp-hss zijn beide gevoeliger voor het ontwikkelen van een burn-out. Het gevoel dat alles te veel is en je autonome zenuwstelsel al langere tijd in de vecht-vlucht-bevriesmodus staat, vaak door hogere stressgevoeligheid en chronische overprikkeling.
Daarnaast zijn hsp-hss ook gevoelig voor een bore-out: je bent te druk met dingen die je geen voeding of voldoening geven en bent (chronisch) onderprikkeld. Ook daar gaat je stress-systeem van aan.
Je wil dan ook op zoek naar de voor jou juiste balans in kwalitatieve, voedende prikkels, rust, opladen en ontladen.
Behoeftes hsp-hss
Zeker als hsp-hss is het extra belangrijk om niet alleen de hoogsensitieve kan in jezelf te erkennen, maar ook de in de behoefte aan afwisseling en diepgaande gevoelservaringen te voorzien.
Juist dan komen al die mooie talenten als nieuwsgierigheid, creativiteit, leergierigheid, genieten van de kleine dingen, enthousiasme en flexibiliteit naar boven.
Onderzoek dan ook waar jij behoefte aan hebt en wat jou energie geeft. Voor hsp-hss geldt in het algemeen dat zij veel behoefte hebben aan:
Afwisseling in omgeving/werk/hobby/vriendschappen/etc.
Nieuwe uitdagingen.
Vrijheid en autonomie.
Gevoel van ‘ik leef’.
Ruimte om eigen interesses te volgen en te leven naar eigen energie en ritme.
Balans tussen nieuwe gevoelservaringen en rust/ontspanning.
Zoals je ziet zijn er dus veel overeenkomsten tussen hsp en hsp-hss. Tegelijkertijd hebben hsp-hss de kant die echt zoekt naar vernieuwing, verandering en verdiepende gevoelservaringen. Dat kan intern best voor wat onrust of spanning zorgen: heb je behoefte aan nieuwe ervaring of juist aan iets voorspelbaars of ontspannend?
Het is steeds weer bij jezelf inchecken of je overprikkeld bent of onderprikkeld en daarin jouw behoeftes steeds beter leren herkennen.
Samen op pad?
Kun je wat begeleiding gebruiken bij je hoogsensitiviteit of het herkennen van je behoeftes als hsp-hss? Voel je welkom in de praktijkruimte in Dronten of online.
Samen brengen we inzichtelijk wat jij nodig hebt als hsp of hsp-hss, waar je tegenaan loopt, hoe je persoonlijke levensthema’s zich daarin laten zien en waar je kracht ligt tot groei en transformatie.
