Waarom pieker je als hsp zoveel?

Als je hoogsensitief bent, herken je het vast wel: de malende gedachten, piekeren, iedere situatie opnieuw en opnieuw beleven, gesprekken opnieuw voeren en bedenken wat je had willen zeggen, gesprekken alvast voeren, nog voordat ze hebben plaatsgevonden.

Het hoogsensitieve brein staat zelden stil. Dat heeft te maken met hoe je brein werkt, het gevoelige autonome zenuwstelsel, maar bijvoorbeeld ook met jouw energiehuishouding en persoonlijke levensthema’s.

In deze blog lees je er meer over!

Piekeren en het hoogsensitieve brein

Het hoogsensitieve brein werkt echt anders dan dat van niet-hsp. Zo ontvang je meer informatie en verwerk je die diepgaander. Ook gaat het hoogsensitieve brein actief op zoek naar soortgelijke ervaringen uit het verleden en doet het voorspellingen voor de toekomst. Het legt daardoor meer en diepere verbanden.

Dat is enerzijds een enorme kwaliteit: het is een van de redenen dat je op voorhand al kan voorzien hoe een situatie gaat verlopen, wat er mis kan gaan en hoe je dit kunt voorkomen.

Tegelijkertijd is je brein dus vaker en sneller geactiveerd en bewust op zoek naar informatie om mee te verbinden. Daardoor staat je hoofd veelal ‘aan’.

Daarnaast verwerk je diepgaander en deels juist ook via je gedachtes. Zo plaats je gebeurtenissen, krijg je inzicht in je gevoelens en emoties en geef je alles een plek.

Voor hsp is het dan ook echt geen kwestie van ‘gewoon even je gedachten stoppen’ of iets anders gaan doen. Het is precies hoe je brein werkt.

Het autonome zenuwstelsel en piekeren

Het autonome zenuwstelsel van hsp is gevoeliger afgestemd op signalen uit de omgeving. Je ontvangt meer informatie en bent onbewust steeds bezig met de vraag of iets veilig is of niet.

Door het gevoeliger autonome zenuwstelsel ben je ook gevoeliger voor stress, overprikkeling en onderprikkeling. Wanneer je stress ervaart of je overprikkeld/onderprikkeld voelt, wordt ook je brein extra geactiveerd en is het moeilijker om je gedachten en systeem weer tot rust te brengen.

Je komt in een overleefstand terecht en hebt daardoor meer moeite om je te verbinden met je lichaam, waardoor je als vanzelf in je hoofd gaat zitten. Onbewust probeer je vanuit gedachten en redenatie weer veiligheid te ervaren, terwijl dat juist via je lichaam verloopt.

Op die momenten is het ook lastiger om te relativeren, waardoor je echt in een cirkel van piekeren terecht kunt komen.

Het Aarde-element uit evenwicht

Bij veel hsp is het Aarde-element, vanuit de vijf-elementenleer (TCM), uit evenwicht. Dat komt enerzijds doordat veel hsp veel in hun hoofd leven en de verbinding met hun lichaam daardoor verliezen.

Anderzijds vraag je door stress, overprikkeling, onderprikkeling en piekeren ook veel van het Aarde-element. Je verliest letterlijk steeds een beetje meer gevoel van goede gronding.

Wanneer het Aarde-element uit evenwicht is, is het lastiger om heldere gedachtes te vormen en kun je veel meer gaan malen, zorgen maken en piekeren. Daarmee wordt het ook een vicieuze cirkel waar je als hsp gevoelig voor bent.

De invloed van je levensthema’s op piekeren

We zijn allemaal geboren met onze eigen unieke levensthema’s: dat wat we lastig vinden, waar we in mogen groeien en waar onze kracht tot transformatie ligt.

Wanneer je merkt dat je veel in je hoofd zit, graag het overzicht bewaart, snel piekert of je veel zorgen maakt, kan het zomaar zijn dat je met een van de volgende levensthema’s te maken hebt:

• hoe ga ik om met zorgen maken?

• hoe ga ik om met vertrouwen?

• hoe ga ik om met piekerende gedachten?

• hoe is het met mijn vertering (van informatie, voeding en ervaringen)?

• kan ik de controle loslaten?

• hoe ga ik om met overgave?

• hoe bewaar ik het overzicht?

• voel ik me veilig?

• voel ik me welkom?

• voel ik me verantwoordelijk voor de ander/de groep?

Afhankelijk van je geboortedatum passen bepaalde levensthema’s bij jou en zul je merken dat je in meer of mindere mate te maken hebt met piekeren als hsp.

Wat kun je doen als je veel piekert als hsp?

Je hebt vast al gemerkt dat de standaardtip van ‘een pieker-kwartier’ voor jou niet werkt. Dat komt doordat je je brein op dat moment activeert en het brein op zoek gaat naar verbanden. Voor je brein is daar geen tijd aan verbonden en dat gaat dus door met zoeken en verwerken.

Wat kan je dan wel helpen?

• Leer onderscheid maken tussen piekergedachten en verwerkingsgedachten. Een deel van je verwerking vindt plaats via gedachten. Je hebt die tijd in je hoofd nodig om ervaringen en gevoelens te plaatsen en verwerken. Wanneer je het verschil herkent, voelen alle gedachtes die je hebt voor verwerking minder belastend.

• Verbind je bewust met je lichaam. Doordat je veel tijd in je hoofd doorbrengt, verlies je gemakkelijk de verbinding met je lichaam. De verbinding met je lichaam helpt je om uit de piekergedachten te stappen en weer terug te komen in het moment. Zo ontvang je ook signalen vanuit je lichaam over veiligheid, dorst, honger, vermoeidheid, overprikkeling of onderprikkeling, waardoor je op langere termijn het piekeren vermindert. Je kunt dit doen via een bodyscan, zachte vormen van yoga, bewuste beweging of sporten waarin je bewust je lichaam voelt.

• Breng het autonome zenuwstelsel in evenwicht. Zodra je evenwicht ervaart tussen ontspanning en actie, verminderen als vanzelf je piekergedachten. Je ervaart meer rust in je systeem, waardoor het ook rustiger wordt in je hoofd.

• Breng evenwicht in overprikkeling en onderprikkeling. Zowel overprikkeling als onderprikkeling zorgen voor piekergedachten.

• Doe meer van wat je energie en positieve gevoelens geeft. Piekeren komt vaak voort uit situaties waarin je je niet helemaal prettig hebt gevoeld of waarover je je zorgen maakt. Zodra je meer vanuit je eigen kracht beweegt, verminderen piekergedachten.

• Krijg inzicht in je persoonlijke triggers en levensthema’s. Zodra je daar inzicht in hebt, kun je dat transformeren en heb je minder bronnen voor piekergedachten.

• Accepteer je hoogsensitiviteit en onderzoek hoe jij vanuit je eigen kracht en energie door het leven beweegt.

Samen op pad?

Vaak is het lastig om je (onbewuste) patronen te doorbreken. Zeker wanneer je veel last hebt van piekergedachten, betekent dat dat je autonome zenuwstelsel te veel geactiveerd is. Je hebt daardoor misschien wel veel last van overprikkeling/onderprikkeling en je persoonlijke levensthema’s kunnen je piekergedachten ook echt aan zetten.

Ik begeleid je dan ook graag. Samen onderzoeken we jouw bronnen en triggers voor je piekergedachten, doorbreken we patronen en ontdekken we hoe je weer meer verbinding ervaart met je lichaam.

Voel je welkom in de praktijkruimte in Dronten of online, ik ontmoet je graag!